We liepen door Brussel. Brussel ligt op een berg, weet je dat? We keken vanop het dak van parking 58 over Brussel. We veroverden de wereld of toch de onze. We aten een broodje bij de Suisse en wisten dat we volmaakt gelukkig konden worden als we dat maar wilden. En zij, ze zong in de AB en we liepen er voorbij. Je bloed bleef hetzelfde, je hartslag ging te snel en de wind nam je mee. Uit mijn handen, weg van mijn lichaam, daar waar je altijd zal zijn.
Ik doe de meeste van mijn inkopen in de Lidl. Gewoon omdat het simpelweg de goedkoopste winkel is. Op mijn weg daar naartoe zie ik altijd een vrouw met een klein dochtertje in een telefoonhokje staan. Soms staat te bellen, soms zit ze in haar portiek, soms ijsbeert ze over en weer naar het telefoonhokje.Ik begin haar stilaan te kennen, knik haar gedag als ik haar daar zo zie. Ze wacht…Ik weet niet op wat of op wie, kan me er iets bij voorstellen. Enkele dagen geleden legde ze de telefoon neer – net op het moment dat ik voorbij kwam- ze keek me recht in de ogen, er rolde een traan langs haar wang.Moedeloos duwde ze haar dochtertje die zich verdiept had in de wondere wereld van het vuile glas van het telefoonhokje terug haar huis binnen. Vandaag zat ze weer op de trapjes van haar huis, ze ga bleek, ze ziet er altijd bleekjes uit maar vandaag nog witter dan wit. Ik knikte haar gedag en ze bolde haar wangen en liet haar lippen ploffen. “Als ik vanavond de lotto win dat ben ik hier weg!”, riep ze op de adem die ze uitblies. Dat zouden we allemaal doen, denk ik. Geld = weg.Haar dochtertje stak haar vrolijk hoofd langs de deur, het werd groen en ik stak over.
Ik vind de Lidl echt ne goeie winkel;hij is super -goedkoop en ze hebben er alles. Alleen loopt er soms wat raar volk rond; ik bijvoorbeeld die volgens mijn laatste profielonderzoek beter in de colruyt zou gaan shoppen. Ja, dat was zo’n treezebees die me aansprak en die me vroeg of ik wat tijd had voor een kleine vragenlijst. Ze zag er niet onaardig uit dus ik was bereid op haar vragen te antwoorden; hoeveel ik verdiende, wat mijn gezinssituatie was of ik veel op afbetaling kocht, wat mijn favoriete zepen, eten enz…waren en of ik de boodschappen deed? Ik zei haar dat ik alleen was en dat als ik de boodschappen niet deed er niemand de boodschappen zou doen. Ze lachte wat onwennig en kwam tot de conclusie dat colruyt echt een winkel voor mij was. Ik zei haar dat ik daar af en toe wel kwam maar dat die grote verpakkingen voor een man alleen soms te groot zijn en dat het product apart kopen dan weer voordelger was in de Lidl…Ze zuchtte, ze wist niet beter. Ik had haar ook op de grond kunnen gooien, had ze waarschijnlijk ook helemaal niet erg gevonden. “Tja…”, zei ze,”bedankt voor de medewerking.” En dat was het, geen kus, geen hand, geen afspraak voor de avond nadien of volgende week of…niks. Bedankt, echt waar!
Het profiel van het publiek dat bij Lidl winkelt is een mix van alle mensen op deze aardkloot, alleen rijke mensen komen er niet en als ze er komen dan zijn ze toch flink vermomd. Maar de winkel heeft succes dus het is duidelijk dat er voor de Lidl nog een grote toekomst te wachten staat. Dat de Lidl gaat groeien. De Lidl zal uiteindelijk nummer één worden in de supermarktrace aangezien de kloof tussen arm en rijk alsmaar groter wordt. Maar de Lidl, en dat is een minpunt, kampt met een zuinig personeelsbeleid. Er zijn nooit genoeg kassa’s open en als de kassa’s open zijn dan zijn de rekken weer leeg en dat lijdt soms tot frustratie van menigeen. Zo liep ik daarstraks door mijn Lidl en ineens zag ik een man de winkelverantwoordelijke tegen de muur zetten. En hij riep, “als ik de lotto win kom ik hier nooit ni meer, Adolf Hitler!” En kletste de verantwoordelijke in het aangezicht. Echt kletsen, zo met de platte hand.
De aanwezige doelgroep schrok hier niet van en zette de winkelactiviteiten verder. Een ouderling riep met oude generaalstem;” da d’iss wér zo ne makak, zeker!” . Maar ook dat liet het – voornamelijk Arabische publiek- koud. Het was geen makak zoveel was duidelijk. “Sorry,”, zei de verantwoordelijke,”we hebben een personeelstekort en de bel doet het niet.” Mij deed het denken aan Samson en Gert waar de bel het ook nooit doet en waar ze tot vervelens toe moeten kloppen. Heb al dikwijls gedacht dat ze dat grapje ‘ns mogen veranderen. Dat zou pas verrassende televisie zijn! Maar hij had het hier over de bel die gerinkelt wordt op het moment dat het écht druk druk is aan de kassa. En als die bel het niet doet dan staat er op den duur een mega-file en dat werkt mensen op hun heupen. Want zo hebben ze tijd om naar elkaar te kijken, naar de doelgroep waar ze inzitten en beginnen ze zich te realiseren dat ze liever ergens anders zouden zijn. Het incindent was voorbij en de verantwoordelijke riep met de bibber in zijn stem een collega die net aan een vriendin aan het uitleggen was dat ze hoopte dat ze snel zwanger was van Davy. Ze strompelde met haar dik gat naar de kassa en begon verveeld de producten in te scannen.Arme Davy…
Ik heb inkopen gedaan voor een heel weekend – eten en drinken- voor het belachelijke bedrag van 14,50Euro. En dan eet en drink ik wreed goed. Ik liep met mijn boodschappen naar huis en kwam voorbij het telefoonhokje. De vrouw en het kind waren er niet. Misschien zijn ze dood? Of misschien waren ze naar de krantewinkel om een lottoformulier weg te brengen. Ik hoop op geluk voor haar en voor het doelpubliek van de Lidl. Het zou deze wereld een heel klein beetje een betere wereld maken…
In september maak ik voor Open Monumenten een nieuwe reeks van “Mijn hart”; een voorstelling in een huis met een zekere bouwkundige geschiedenis. Vorig jaar heb ik op Open Monumentendag een voorstelling gemaakt in een huis in de kerkstraat in Antwerpen. Op het eerste zicht was het een oud vervallen huis zoals er daar veel in de buurt staan maar eens de voordeur door kwam je in een fascinerende geschiedenis terecht vol liefde, trouw maar ook natuurlijk intriges, overspel en geruzie over geld. Bedoeling van dit project is om iedereen vanaf 06 jaar te laten kennismaken met een geschiedenis van een huis. Dat het meer is dan een hoop stenen. Deze keer speel ik het project ook in de verschillende provincies. Zo ben ik gisteren een psychiatrische instelling gaan bezoeken in Eeklo. Het is mengelmoes van stijlen maar het hart waar het ooit uit ontstaan is door de wil van enkele hoogbejaarde kloosterzusters bewaard gebleven. Je krijgt een prachtig beeld van hoe mensen vroeger over geesteszieken dachten. Wist je bijvoorbeeld dat vrouwen van rond de dertig die nog geen man hadden en die er een flamboyante levensstijl op na hielden veilig werden weg gestopt om de erfenis veilig te stellen? En zo zaten vele mensen onschuldig in de psychiatrie. Ik vond het wel geruststellend te horen dat alles te genezen valt en nu ja, zo goed als alles. Dit wordt ongetwijfeld weer een boeiende geschiedenis. In oktober, ergens in Eeklo, “Mijn Hart.”, een productie van het Paleis in samenwerking met Open Monumenten.
“Deze muziek moeten ze spelen op mijn begrafenis.
Op mijn laatste rustplek.
Ik,
Tussen zes houten planken.
Ik hoor niks.
De ultieme stilte.
Alleen het gewoel van de aarde op mijn hoofd.
En dan moet er iemand iets over me zeggen.
Over hoe goed ik wel niet was.
Over hoeveel goeds ik heb gedaan…
Wie kan er iets over me zeggen?
(denkt lang na)
Ik ken niemand.
En sterven?
Hoe kan ik sterven zonder hart?
Mijn lijf is koud en kil.
Ga toch weg;
Ga toch allemaal weg.
Wat doen jullie hier?
Het weer is goed buiten.
Het stond in de krant.
Het weer is goed.
Als het in de krant staat is het zo.
Ik hoef de zon niet te zien.
Mijn bleke vel zou verschrompelen moest het de zon zien.
Wat willen jullie weten?
Mijn naam?
Norbert.
Dujardin.
Zoals je het zegt; Dujardin.
Vroeger stonden hier fruitbomen.
Hier waar jij nu zit stond de mooiste.
Niet huilen,
Boos zijn,
Huilen is voor niks goed.
Huilen is voor kinderen.
Ik haat kinderen.
Mijn vader zei tegen me als je groot ben dan krijg je een olifantenvel.
En hij vloog weg,
Hij vloog weg van de fruitboom waar jij nu op zit.
Mijn vader was de mooiste vlinder die er was.
Mijn vader was een vlinder.
“Mijn vrijheid, boven alles!”, riep hij toen ik nog niet geboren was.
Mijn vader was een vlinder.
Zijn vleugels waren van paardenbloemen.
Zijn lichaam was van leder, groot en sterk.
“Als je groot bent dan krijg je een olifantenvel!” en hij vloog weg.
Daar hing ik, in mijn eerste kleine huisje.
Ik zag de wereld door mijn aderen.
Kleine buisjes die me eten gaven.
En meer en meer.”
Uit “Mijn Hart”- Kerkstraat Antwerpen.
De zon schijnt en jij bent er niet. Jij loopt door een andere stad. Praat met andere mensen. Lacht ze zelfs toe. Ik bracht mijn zoon naar school en hij vroeg waar je was en waarom je er nu niet was en gisteren wel. Ik wist ook niet wat ik daarop moest zeggen. stilte. Maar kijk, de zon schijnt en jij bent er niet. Jij loopt door een andere stad. Misschien fiets je wel, misschien kom je vandaag een one night stand van vroeger tegen of een oude liefde waar mee het nu wel goed klikt want, vroeger niet maar nu wel of misschien vroeger ook wel maar het was maar voor één avond en dat hadden jullie afgesproken of wisten jullie, zonder woorden. De zon schijnt en ik vraag me af hoe het met je is daar in die andere stad, op die fiets en hoe je je voelt als je die mensen toelacht want dat kan je goed. stilte. De zon schijnt en mijn hoofd en hart verbergen zich in mannelijkheid hier in deze stad waar ik alles heb; een zoon, werk, familie, vrienden heb ik er 1 maar dat is ook al lang geleden realiseer ik me nu. Alleen de liefde ontbreekt me hier. Want de zon schijnt ook in deze stad, ik gooi me in de stad en iedereen lacht me toe en zet zonnebrillen op en kijkt vrolijk of “o, waar ken ik u van?”. De lente is daar, het wordt een warme zomer. Ik zet de venster open en kijk.stilte. De zon schijnt en ik zal doen alsof ik vrolijk ben en ook mensen toelachen dat lijkt het me het best als de zon schijnt.
De begeerte
in het bed
der minnaars
omhelzen
het dansen
van vingers.
Omhelzen
de adem
van alle goden,
onder gaan.
Naamloze
wilde paarden
voeren het schip
geladen in kleuren
van woorden.
Blootsvoets
over
de scherven lopen.
Bibberend en bevend
Nadat je een hele reis hebt afgelegd
Zet je de radio aan
Tussen het geruis van een nieuwe vlotheid
Kondigen ze de beoordeling van je laatste kind aan
Bibberend en bevend
Want je weet wat er fout kan gaan
De adem van de wereld lonkt
Of verstikt
Omdat iedereen het horen kan
Bibberend en bevend
Een talent is geboren, kondigde hij aan na onze eerste ontmoeting.
Bling, dat is de man van de radio fluisterde zijn faam.
Hij is belangrijk…
Als een paukeslag bij een stil moment.
Jaren heeft zijn bas me zenuwen door mijn lijf laten gieren.
Aantrekken en afstoten.
En ja, soms daalde de nevel van al je gedachten op je schouders neer of zweefde je met je hoofd tussen de wolken omdat ook je moeder het had gehoord.
Het was goed of het was stil.
Soms dacht je
Hij heeft er niets van begrepen
Het is een wreed complot tegen mijn artistieke bestaan.
Met geduld en het oog van de havik werd je recht of onrecht aangedaan.
Nee, dat is overdreven.
Drink een pint en ga met de wetenschap naar het volgende kind.
Bibberend en bevend.
Ik dacht iemand goed te kennen. Maar daar kan je je dus vreselijk in vergissen, hé. Is het dan beter iemand niet te kennen? Als je mensen niet kent kan het niet zo’n kwaad dat ze onzin uitkramen. Nu ja, ik las iets van iemand ik dacht goed te kennen en dacht; “hoe kan je nu zo stom zijn!”. “Dat soort onzin uitkramen is niks voor jou…”, dacht ik en deed het boekje weer dicht.
Mijn buren zijn de hele dag bezig geweest met een soort van touw rond hun vijver te spannen om katten weg te houden van hun dure vissen. Ook vrij nuteloos denk ik want terwijl ze er mee bezig waren zag ik de buurtkatten in het gras,met hun kont op het muurtje de situatie bestuderen om “in de nabije toekomst” toe te slaan.
En zo ontdek je dat er soms wreed veel stommigheid is in deze wereld en staat het dichter bij dan je denkt.
Op radio 1 kan je een reportage beluisteren die in het afgelopen jaar is gemaakt voor het programma Stories. Wist niet dat ze het terug hadden uitgezonden maar kreeg deze week veel reacties op deze reportage. luister maar…
Stefan Perceval 
